بعد از کشیدن دندان عقل چی بخوریم؟

زمان مناسب کشیدن دندان عقل

شاید برای شما هم پیش آمده باشد که به توصیه‌ی دندانپزشک، مجبور به کشیدن دندان عقل خود شده باشید و یا در اینترنت به دنبال مطالب علمی معتبر در خصوص بایدها و نبایدهای کشیدن دندان عقل هستید یا در فکر کشیدن آن باشید. حتی ممکن است این سوال در ذهن شما مطرح شده باشد که بعد از کشیدن دندان عقل چی بخوریم تا در روند بهبودی لثه اثرگذار باشند؟

کلینیک دندانپزشکی ترنج
کشیدن دندان

موضوعاتی هستند که در خصوص کشیدن دندان عقل بسیار مهم خواهد بود.

راستی! آگاهی شما در خصوص بایدها و نبایدهای تغذیه بعد از کشیدن دندان عقل به چه میزان است؟ آیا با اقدامات و مراقبت‌های بعد از کشیدن دندان عقل آشنایی دارید؟

در هر صورت و به هر دلیلی که به دنبال اطلاعات در خصوص کشیدن دندان عقل هستید، بهتر است محتوای حاضر را مطالعه کنید.

هدف ما از این مطلب، ارائه‌ی اطلاعاتی در خصوص آشنایی عموم با دندان عقل، کشیدن دندان عقل و عوارض بعد از آن، نحوه‌ی مراقبت و اقدامات لازم از دندان عقل کشیده شده و به خصوص بایدها و نبایدهای مواد غذایی مصرفی بعد از کشیدن دندان عقل است.

مطمئن باشید با مطالعه‌ی این مطلب، سطح آگاهی شما در خصوص عناوین گفته شده، افزایش خواهد یافت. پس، توصیه می‌کنیم همسفر ما در این سفر علمی باشید!

دندان عقل

دندان‌هایِ عقل، سخت‌ترین و پهن‌ترین دندان‌های آسیایی برای خردکردن غذا هستند. نامگذاریِ دندان عقل، به دلیل ظهور دیرتر آنها (در سنین 17 تا 21 سالگی) در کنار سایر دندان‌ها است و جزو آخرین یا خلفی‌ترین دندان‌هایِ قوسِ دندان محسوب می‌شوند که به تعداد 4 عدد (2 عدد در فک بالایی و 2 عدد در فک پایینی)، مجموعه‌ی کامل 32 عددی دندان‌ها‌ در بزرگسالی را تکمیل می‌کنند.

لزوماً همه‌ی افراد هر 4 دندان عقل خود را ندارند و ممکن است در برخی افراد این دندان‌ها هرگز رشد نکنند و حتی ممکن است فردی بیش از 4 دندان عقل داشته باشد. همچنین، در برخی افراد ممکن است دندان عقل قابل مشاهده نباشد و در زیر بافت لثه باقی بماند.

کشیدن دندان عقل

هر ساله، حدود 10 میلیون دندان عقل در ایالات متحده کشیده می‌شود که اغلب به دلیل نبودن فضای کافی در لثه، این کار انجام می‌شود. در صورتی که دندانپزشک یا جراح دهان، وجود هرگونه مشکلی را در دندان عقل تشخیص دهد، کشیدن دندان عقل را توصیه خواهد کرد. به ترجیحِ فرد و تشخیص دندانپزشک، این کار می‌تواند با انجام بی‌حسی موضعی، بیهوشی کامل و یا جراحی کوچک همراه با بخیه، صورت گیرد.

از مهمترین دلایل کشیدن دندان عقل شامل:

  1. وجود عفونت یا حفرات و ضایعات (بافت غیر طبیعی) در دندان
  2. آسیب دندان عقل به دندان‌های مجاور
  3. از بین رفتن استخوان در اطراف ریشه
  4. عدم وجود فضای کافی برای مسواک زدن و کشیدن نخ دندان

همچنین ممکن است علل دیگری هم وجود داشته باشد که به تشخیص دندانپزشک بستگی دارد. اگر دندانپزشکتان توصیه به کشیدن دندان عقل داد و شما به گفته‌ی او شک دارید، می‌توانید به دندانپزشک دیگری مراجعه کرده و نظر او را در این خصوص جویا شوید یا اینکه با دندانپزشکی ترنج در تهرانپارس تماس بگیرید و با بهترین دندانپزشکان در شرق تهران صحبت نمایید. همین الان می‌توانید با این شماره‌ها تماس بگیرید.

09196599211 – 02177737762 – 02177702655

نظر برخی از دندانپزشکان این است که بخاطر دردسرها و مشکلاتی که می‌تواند دندان عقل در سنین بالاتر ایجاد کند، بهتر است حتی در صورت سالم بودن این دندان‌ها، آنها کشیده شوند. اما، بسیاری از دندانپزشکان دیگر معتقدند تا زمانی که مشکلی برای دندان عقل ایجاد نشده است، لزومی به کشیدن آنها نیست.

مدت زمان بهبودی بعد از کشیدن دندان عقل

بهبودی اولیه و بهبودی ناشی از کشیدن دندان عقل، معمولاً 5-3 روز طول می‌کشد. وجود ترشحات و یا خونریزی جزئی از محل دندان کشیده شده، موضوعی طبیعی است و معمولاً طی 24 ساعت بعد از کشیدن دندان، خونریزی کاهش خواهد یافت.

عوارض و خطرات بالقوه‌ی کشیدن دندان عقل

معمولاً بعد از کشیدن دندان عقل، عارضه‌ای مشاهده نمی‌شود. اما، با گذشت زمان و از بین رفتن اثر بیهوشی، گاهی می‌تواند مشکلاتی برای فرد ایجاد شود.

شایع‌ترین عارضه‌ی جانبی کشیدن دندان عقل، حفره‌ی خشک (dry socket) یا استئیت آلوئولار است که به دلیل جدا شدن تصادفی لخته‌ی خون در محل جراحی و التهاب دردناک در استخوانی که در امتداد حفره قرار دارد، رخ می‌دهد. البته این عارضه با تجویز دارو قابل درمان است.

عوارض دیگر کشیدن دندان عقل که به ندرت رخ می‌دهند، شامل:

• آسیب به عصب آلوئول تحتانی، مجاور دندان‌های عقل در فک پایین
• آسیب رسیدن به سینوس‌ها و حفرات تنفسی
• سوراخ شدن سینوس دندان عقل در فک بالایی
• آسیب به دندان‌های مجاور
• بی‌حسی طولانی‌مدت
• تغییر احساس زبان، لب یا بافت لثه
• سفت شدن فک و احساس ناراحتی و درد در باز کردن دهان
• آسیب رسیدن به برخی اعصاب
• بی‌حس شدن لب‌ها، زبان یا چانه و…
خطرات احتمالی کشیدن دندان عقل باید توسط دندانپزشک بررسی شود.

بالطبع، کشیدن دندان عقل در سنین جوانی بهتر و راحت‌تر از بزرگسالی است، زیرا هنوز دندان عقل، استحکام کافی و مطلوبی در فک ندارد.

در صورت وجود علائم زیر بعد از کشیدن دندان عقل، بهتر است فوراً به دندانپزشک مراجعه شود:

مشکلات در بلع و تنفس
خونریزی بعد از 24 تا 48 ساعت
درد بیش از یک هفته
تورم بیش از چند روز در صورت یا فک
وجود تب و بی‌حسی
وجود بوی بد در دهان و عفونت بعد از کشیدن دندان عقل

مراقبت بعد از کشیدن دندان عقل

معمولاً یک روز بعد از کشیدن دندان عقل، فرد می‌تواند به فعالیت‌های عادی خود بازگردد. اما، بهتر است اقدمات و مراقبت‌هایی بعد از کشیدن دندان عقل انجام شود. راهکارهای ارائه شده در زیر جهت تسریع بهبودی لثه توصیه می‌گردد:

  1. پنبه یا گاز استریلی که دندانپزشک بر روی محل دندان عقل کشیده شده را حداکثر تا یک ساعت بر روی محل قرار داده و با فشار دندان‌ها نگهدارید.
  2. در صورتی که با انجام عمل جراحی دندان عقل کشیده شده است، با تشخیص دندانپزشک به مدت زمان بیشتری گاز استریل باید بر روی لثه‌ی زخم شده باقی بماند. این مدت زمان معمولاً حدود 4 ساعت است.
  3. بعد از برداشتن پنبه یا گاز استریل، دهان را با آب سرد شستشو دهید.
  4. می‌توانید از نوشیدنی‌های خنک میل کنید.
  5. بعد از کشیدن دندان تا 24 ساعت، از مسواک زدن و شستشوی لثه‌ی آسیب‌دیده خودداری کنید.
  6. به مدت یک هفته، هر 2 ساعت یکبار آب نمک غرغره کنید.
  7. نوشیدن آب فراوان جهت تسکین درد و بهبودی زخم موثر است.
  8. جهت تسریع بهبود و تسکین درد، می‌توان از کمپرس سرد استفاده کرد.
  9. از تُف کردن متناوب خودداری کنید تا از تحریک لثه و خونریزی آن کاسته شود.
  10. استفاده از داروهای ضد درد جهت تسکین علائم توصیه می‌شود.
  11. در برخی موارد از قبیل وجود عفونت، ممکن است به تشخیص دندانپزشک، آنتی‌بیوتیک تجویز شود.
  12. استعمال دخانیات، مصرف الکل و ورزش بیش از حد، به مدت 3 تا 4 روز پس از کشیدن دندان عقل توصیه نمی‌شود.
  13. مهمترین نکته، عدم مصرف سیگار است، چون روند بهبودی را به تاخیر انداخته و احتمال درد و عوارض بعد از کشیدن دندان عقل را افزایش می‌دهد.
  14. گذر زمان و استراحت در بهبود بافت آسیب دیده‌‌ی لثه موثر خواهد بود. ممکن است بهبودی کامل لثه 3 تا 4 هفته طول بکشد.

غذاها و خوراکی‌هایی که بعد از کشیدنِ دندانِ عقل، توصیه می‌شوند؟

بطور مسلم غذا خوردن در چند روز اول بعد از کشیدن دندان دشوار خواهد بود. اطمینان از تغذیه‌ی مناسب خطر عوارض را به حداقل رسانده و به کاهش تورم و بهبود زخم کمک خواهد کرد. اما سوال این است بعد از کشیدن دندان عقل چه بخوریم؟

بعد از کشیدن دندان عقل، نکات زیر در مصرف مواد غذایی باید رعایت گردد:

  1. غذاها نرم باشد و به راحتی جویده شوند (به خصوص در یکی دو روز اول بعد از کشیدن دندان)
  2. حتی‌الامکان به صورت له شده و یا کاملاً کوبیده شده باشند.
  3. حاوی مقادیر زیادی از ویتامین‌ها، مواد معدنی، انرژی و پروتئین جهت کمک به ترمیم زخم باشند.
  4. غذاها به هیچ عنوان به صورت داغ مصرف نشوند.
  5. مصرف غذاهای سرد و خنک در تسکین درد در فرد بسیار موثر است.
  6. بطورکلی غذاهای سرشار از پروتئین در روند بهبودی موثر هستند.
  7. مصرف مواد حاوی روی (Zinc) به بهبود زخم کمک می‌کنند.
  8. مواد حاوی چربی‌های امگا-3 به ترمیم زخم کمک می‌کنند.

و اما…

غذاهایی که با رعایت نکات بالا می‌توان مصرف کرد، شامل موارد زیر است:

1- انواع سوپ:

به صورت کاملاً له‌ شده که شامل مواد مختلف از قبیل گوجه‌فرنگی، کدو تنبل، هویج و سبزیجات مختلف باشد به دلیل وجود انواع ویتامین‌ها و مواد معدنی مختلف توصیه می‌شود. بهتر است به صورت سرد مصرف شوند تا موجب تحریک نشوند.

2- انواع آبگوشت:

به دلیل وجود انواع مواد معدنی و مواد مغذی در آن

3-ماست یونانی:

ماده‌ی مغذی سرشار از پروتئین، ویتامین‌ها و مواد معدنی مانند کلسیم و روی است که حس آرامش و بی‌حسی به دهان می‌بخشد.

4- پوره سیب‌زمینی سرد:

سرشار از کالری و مواد مغذی است و به عنوان غذای آرامش‌بخش محسوب می‌شود.

5- تخم مرغ همزده:

منبع غنی از پروتئین، ویتامین‌ها و مواد معدنی است.

6- پوره سیب:

به دلیل وجود ویتامین‌ C، به تقویت سیستم ایمنی بدن و بهبود زخم کمک می‌کند.

7- موز له شده و یا خردشده:

میوه‌ای مغذی حاوی انواع ویتامین‌ها، مواد معدنی شامل پتاسیم، ویتامین B6، منگنز و فولات است.

8- بستنی موز خانگی:

بطورکلی، مواد سرد تاثیر آرامبخشی بر روی زخم دارند، اما بستنی به تنهایی حاوی قند بالایی است. لذا، بستنی موزی که از موز، شیر یا شیر بادام یا جوی دوسر تهیه و به صورت یکدست مخلوط شود، بسیار مناسب است.

9- بستنی ساده:

در صورتی‌که فرد مشکل دیابت نداشته باشد می‌تواند به دلیل حس آرامبخشی که در فرد ایجاد می‌کند، مصرف شود.

10- آووکادو:

اکثر میوه‌ها دارای کربوهیدرات بالایی هستند، درصورتی‌که آووکادو کربوهیدرات کمی دارد و حاوی چربی‌های سالم و مواد مغذی و ویتامین‌ C و پتاسیم است. بافت صاف و نرم آنها جهت بهبودی بعد از کشیدن دندان توصیه شده است. اما، بهتر است به صورت پوره شده مصرف شوند.

11- اسموتی:

در انواع مختلف و مخلوطی از ماست یونانی و پودر پروتئین و با انواع سبزیجات و میوه‌ها می‌تواند تهیه شود. روشی عالی جهت تقویت تغذیه بعد از کشیدن دندان محسوب می‌شود.

12- حمص:

غذای مطلوب در خاورمیانه که در سراسر جهان محبوب شده است. مخلوطی از نخد، روغن زیتون، لیمو، سیر و… که در غذاساز تهیه می‌شود و منبع غنی از چربی‌های سالم، ویتامین‌ها، مواد معدنی و پروتئین است که به عنوان غذای مناسب بعد از کشیدن دندان عقل توصیه شده است.


13- پنیر:

استفاده از پنیر خامه‌ای و یا پنیرهای نرم که به دلیل دارا بودن پروتئین به بهبود زخم کمک می‌کنند.

14- بلغور جو دوسر:

از جمله مغذی‌ترین مواد غذایی و منبع مناسبی از فیبر، ویتامین‌ها و مواد معدنی است که به صورت کاملاً پخته و میکس‌شده می‌تواند مصرف شود.

15- کدو حلوایی له شده:

بافت نرم کدو حلوایی، جویدن و بلعیدن آن را بعد از پختن، آسان می‌کند. این میوه سرشار از ویتامین‌های A، C، E و مواد معدنی پتاسیم است که موجب افزایش سیستم ایمنی بدن و کسب بهبودی بعد از کشیدن دندان می‌شود.

16- ماهی قزل آلا و سالمون:

جزو سالم‌ترین ماهی‌ها با منبع غنی از پروتئین و چربی‌های سالم و اسیدهای امگا-3 است که به کاهش التهاب و بهبود زخم کمک می‌کند.

با افزایش روند بهبودی، کم کم غذاهایی که نیاز به جویدن دارند، به رژیم غذایی فرد اضافه می‌شود.

چه غذاها و خوراکی‌هایی نباید مصرف شوند؟

اجتناب از مصرف غذاهای تند: چون ممکن است باعث درد و سوزش شوند.

اجتناب از مصرف آجیل، برنج، غلات و موادی از این قبیل: چون احتمال گیر کردن آن در حفره‌ی لثه و اختلال در بهبودی بافت‌ها وجود دارد.

عدم مصرف الکل:

موجب تحریک زخم شده و ممکن است با داروهایی که جهت تسکین درد و یا آنتی‌بیوتیک‌ها تجویز می‌شود، تداخل داشته باشد.
عدم مصرف نوشیدنی‌های گرم یا نوشیدنی‌های گازدار

عدم مصرف غذاهای تُرد مثل (چیپس و کلوچه):

ممکن است در داخل حفره‌ی لثه قرار گرفته و بهبودی را مختل کند.

عدم مصرف غذاهای جویدنی:

به دلیلِ تزریق مواد بی‌حسی قبل از کشیدن دندان عقل، ممکن است در 24 ساعت اول بعد از کشیدن دندان، اثر بی‌حسی وجود داشته باشد، لذا مصرف غذاهای جویدنی احتمال خطر گاز گرفتن گونه‌ها، لب‌ها و زبان را افزایش خواهد داد.

همچنین بهتر است در هنگام مصرف نوشیدنی‌ها از نی استفاده نشود، چون مکشِ نی در دهان، احتمال خطر حفره خشک را افزایش می‌دهد.

در پایان توصیه می‌شود جهت کشیدن دندان عقل به دندانپزشک خبره و یا متخصص مربوطه مراجعه کنید تا با اطمینان خاطر دندان عقل خود را بکشید. امید است مطالب و نکات ذکرشده در این محتوا، مورد توجه و استقبال شما عزیزان قرار گرفته باشد.

همچنین بخوانید

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *